Voedselbossen in Rotterdam

Vorige maand fietste ik samen met andere stadstuiniers onder leiding van Moestuinman Max langs verschillende permacultuurprojecten in Rotterdam. Een algemeen verslagje over de tour en permacultuur in de stad verscheen al eerder op deze blog (klik).

Ik had het toen al heel even over de voedselbossen in Rotterdam. Vandaag wil ik er iets langer over uitweiden. Hopelijk vinden jullie het concept even interessant als ik!

Moestuinman Max aan het voedselbos in Schiebroek

Moestuinman Max aan het voedselbos in Schiebroek

Voedselbossen passen perfect in de filosofie van de permacultuur. Voor wie er niet zo bekend mee is (zoals ik tot voor kort): dat is een manier van tuinieren waarbij men rekening houdt met het natuurlijke ecosysteem. Het verschil met biologische landbouw is dat permacultuur vooral werkt met meerjarige planten, het niet aan wisselteelt doet en de bodem amper bewerkt.

Wat past er beter in dit principe dan een voedselbos? Moestuinman Max startte er twee op in Rotterdam: eentje in een stadspark in de wijk Kralingen-West en eentje naast de stadsboerderij Natuurtalent in Schiebroek. Er groeien uiteraard alleen eetbare bomen, zoals perzik- en nashipeerbomen, maar ook minder bekende soorten zoals een Chinese mahonieboom, met blad dat smaakt naar uiensoep met kaas (for real, ik heb het geproefd).

De ingang van het voedselbos in het stadspark van Kralingen-West

De ingang van het voedselbos in het stadspark van Kralingen-West

Er staan ook lindebomen die ze constant snoeien. Het jonge blad kan je gewoon eten. De Szechuanpeperboom geeft bijvoorbeeld besjes die je als peper kan gebruiken.

Permacultuurboeren moeten wel geduld hebben. Zo’n bos is uiteraard niet volgroeid in een paar jaar. Het zou volgens Max zo’n tien jaar duren voordat het bos volgroeid is. In tussentijd valt er al af toe iets te oogsten. De aanleg van het bos is het meeste werk, daarna vraagt het weinig beheer. Je hebt geen meststof of bestrijdingsmiddelen nodig, het bos regelt zichzelf.

In het voedselbos vallen de bomen voorlopig nog amper op tussen het onkruid.

In het voedselbos vallen de bomen voorlopig nog amper op tussen het onkruid.

Wat ik knap vind, is dat men het onkruid rond de aangeplante bomen gewoon laat staan. Volgens Max beschermt het onkruid de bomen en verbeteren ze de bodem. Het heeft geen zin om al meteen de juiste onderbegroeiing aan te planten, want deze planten hebben schaduw nodig die de onvolgroeide bomen op dit moment niet kunnen geven.

De bewoners uit deze gebouwen waren eerst niet opgezet met het bos.

De bewoners uit deze gebouwen waren eerst niet opgezet met het bos.

Het bos in Kralingen kreeg in het begin veel tegenkanting van de buurt, die de aanplanting ‘rommelig’ vond. Op het eerste gezicht botst het wel met de perfect aangelegde perken in de rest van het stadspark. Maar zodra mensen horen wat de bedoeling is, worden ze enthousiast. Het is toch ook een geweldig project, niet?

Stop verkoop kankerverwekkende herbicide

In onze tuin doen we het zonder pesticiden, want zonder is gezonder. Onkruid- en insectenverdelgers zijn schadelijk voor de gezondheid en voor de natuur. Ze vervuilen het water en de lucht en maken planten en dieren ziek. Eens in het milieu, zijn deze stoffen erg moeilijk te verwijderen.

Teken vandaag nog de petitie. De hommels en bijen zullen je dankbaar zijn!

Teken vandaag nog de petitie. De hommels en bijen zullen je dankbaar zijn!

Op deze site vind je heel wat tips om zonder gif in je tuin aan de slag te gaan. Ook de website van Velt is een goede bron van informatie. Als laatste redmiddel bestaan er ook een aantal bestrijdingsmiddelen die in de biologische landbouw gebruikt mogen worden. Helaas verkopen veel (Belgische) winkelketens daarnaast nog steeds pesticiden met glyfosaat…

Glyfosaat staat beter bekend als Roundup, een herbicide van Monsanto die een ongewenst plant verschrompelt tot aan de wortels. In maart oordeelde het Internationaal Agentschap voor Kankeronderzoek (IARC) van de Wereldgezondheidsorganisatie dat glyfosaat ‘waarschijnlijk kankerverwekkend’ is voor de mens. Om van de effecten op de dieren en andere planten in je tuin nog maar te zwijgen…

Europa moet nog beslissen of glyfosaat na 2015 toegelaten blijft. België zou glyfosaat kunnen bannen uit voorzorg, maar onze regering laat het initiatief over aan Europa. Frankrijk en Nederland stelden wél deadlines op om het gebruik van schadelijke gewasbeschermingsmiddelen door particulieren en professionelen te verbieden. Sommige winkelketens, zoals Intratuin en Praxis, hebben al zelf hun conclusie getrokken en het product uit de rekken gehaald.

Jammer genoeg zijn de producten in België nog steeds te koop in bijvoorbeeld Brico, Aveve, Gamma en Hubo. Greenpeace startte daarom een petitie om de winkelketens te vragen de verkoop van glyfosaat stop te zetten. Laat van je horen via deze campagnewebsite!

 

Een groen plan voor Antwerpen

Ze zeggen wel eens dat Antwerpenaren over alles een mening hebben. (Zelf heb ik daar geen mening over.)

Waar ik wel een mening over heb, is het groen in de stad – en dan vooral het gebrek eraan. Toevallig is ook het Antwerps stadsbestuur daarmee bezig. En alle Antwerpenaren mogen hun gedacht erover zeggen!

Koningskaars in natuurgebied 'De Oude Landen' in Ekeren.

Koningskaars in natuurgebied ‘De Oude Landen’ in Ekeren.

De stad werkt namelijk op dit moment een Groenplan uit. In juni keurde het college het voorontwerp goed. Maar nu is het de beurt aan de Antwerpenaren zelf. Gelukkig is het niet nodig om het voorontwerp door te worstelen (maar het mag, laat je vooral niet tegen houden). De stad heeft samen met Natuurpunt, Antwerpen aan ’t Woord en het stedelijk wijkoverleg iets veel leukers bedacht: stadswandelingen in het (toekomstig) groen!

Samen met een gids kan je de wandelingen volgen en je mening geven over de plannen van de stad. Wanneer en waar deze wandelingen plaatsvinden, vind je op deze website. Op 25 augustus bijvoorbeeld kan je wandelen in het Laagland (in de districten Merksem en Ekeren) waar de stad aan stadslandbouw wil gaan doen.

Reiger in natuurgebied 'Het Rot'.

Reiger in natuurgebied ‘Het Rot’.

Wie de wandeling met gids niet kan meevolgen, kan op eigen houtje gaan kijken. Daarvoor kan je per groene zone een wandelroute downloaden op diezelfde website. Stadsbewoners kunnen de bijhorende vragen invullen en het antwoordformulier aan de stad bezorgen. Zo kunnen ze toch rekening houden met jouw mening.

Dus beste stadsgenoten, laat van je horen! ’t Is nu of nooit…

Vlindertelling: de resultaten

Afgelopen weekend telden Nederlanders en Vlamingen de vlinders in hun (dak)tuin, balkon of terras. Uit de eerste resultaten blijkt dat de atalanta in grote getallen te zien was. In Nederland staat het dagpauwoogje op nummer twee, terwijl in Vlaanderen het klein koolwitje in meer dan 70% van de tuinen gezien werd.

In Nederland telde een mevrouw uit Vlaardingen maar liefst 46 vlinders in haar (grote) stadstuin! Ook wij telden zaterdag en zondag vlijtig mee. We kwamen vingers te kort!

Citroenvlinder op de Verbena bonariensis (IJzerhard)

Citroenvlinder Groot koolwitje op de Verbena bonariensis (IJzerhard)

Nee, zo’n vaart liep het in onze mini stadstuin uiteindelijk niet, maar we zijn wel blij dat we zaterdag een (1) boomblauwtje en een (1) klein koolwitje gezien hebben. Zondag fladderde er nog een (1) citroenvlinder Groot Koolwitje voorbij. Een record, want vorig jaar zagen we slechts 1 vlinder.

Helaas wilde alleen het groot koolwitje poseren voor de foto. Je zal me dus op mijn woord moeten geloven.

Heb je ook geteld? Je resultaten kan je hier (voor Nederland) en hier (voor België) doorgeven.

Op het eerste gezicht augustus 2015

In de rubriek ‘Op het eerste gezicht’ toon ik aan het begin van elke maand een foto van onze tuin.

Onze tuin op 1 augustus 2015

Onze tuin op 1 augustus 2015

Rommelig of wild is hoe sommigen onze tuin zouden omschrijven, zelf houd ik het liever op ‘weelderig’. Ik houd nu eenmaal van een beetje groene chaos. Het was zalig om afgelopen weekend met ons bezoek van de tuin te genieten en het geluid van de hommels, bijen en de klussende buurman te horen (nou, dat laatste was misschien iets minder aangenaam).

aug2015 bHerinneren jullie die kale moestuinbak nog, een dikke twee maand geleden? De bak is volledig overgenomen door een gigantische litchitomatenplant en een courgette. Daartussen groeien ook nog selder, venkel, bonen en (kers)tomaten.

Augustus zal zijn naam als oogstmaand hier wel waarmaken. We wachten watertandend op de oogst uit de bak, maar ook op die van de tomatenplanten in potten en de olijfkomkommer waaraan al minuscule vruchtjes te zien zijn.

Zo zag onze tuin er vorige maand nog uit en zo vorig jaar rond deze periode.

Geniet van augustus, hopelijk kan je deze maand ook veel oogsten!